Overdenking

Vrij zijn

De maand mei is de maand, waarin we onze vrijheid vieren. Vrijheid die wij zo vaak als heel gewoon,
vanzelfsprekend ervaren. Het zijn alleen nog de ouderen onder ons, die weten wat het betekent te leven onder een overheersende macht. Verder is het slechts de enkeling die - om welke reden dan ook - voor kortere of langere tijd van zijn/haar vrijheid beroofd is, of in detentie heeft gezeten. Zelf kan ik het me niet voorstellen, wat het betekent: nìet vrij te zijn om te zeggen wat je denkt, om te wonen waar je kiest, om te gaan waar je wilt.
Toch is het ook vandaag de dag zeker niet vanzelfsprekend, vrijheid. Kijk maar eens naar de vluchtelingen die gevangen zitten in kampen aan de randen van Europa - zonder zicht of hoop op toegang tot het land van hun dromen, maar ook geen weg terug. Volken die zuchten onder dictators, minderheden die gebukt gaan onder overheersende groepen. Maar ook Nederland kent gevangenissen. Zichtbaar en bekend - maar ook ongezien: de moderne slavernij, of mensen gevangen in hun eigen huis…
Vrijheid -- dat is een grondrecht van mensen. Dat kun en mag je niet zómaar afpakken. Niet alleen omdat landen dat hebben afgesproken. Meer nog, omdat God daar heel uitgesproken over is. Een mens is geschapen om vrij te zijn. Opvallend daarin is de wetgeving in de Thora, die slavernij - in die tijd héél normaal - beperkt. Maar ook de vele teksten waarin wordt gesproken over de bevrijding van het volk Israël. Het belang om in vrijheid de HEER te kunnen dienen. En ook: om vrij, ongebonden door schuld, voor God te kunnen staan. Bevrijd van je verleden, van je fouten. De HEER wil ons vrij maken!
De vrijheid is niet goedkoop. Niet zonder reden herdenken we op 4 mei de oorlogsslachtoffers. Vóór je de vrijheid kunt vieren, is het belangrijk te beseffen hoe hoog de prijs is geweest. Alleen dan zul je de vrijheid op waarde schatten, doorgeven en beschermen. Niet alleen op 5 mei. Als je écht beseft hoe hoog de prijs voor de vrijheid was, heeft dat ook consequenties voor hoe je zelf met vrijheid omgaat - driehonderdvijfenzestig dagen per jaar.
Dat geldt ook voor de vrijheid die de HEER ons wil schenken. Ook dát gedenken we ieder jaar. We leven nu in de weken van Pasen: weken om bewust stil te staan bij het nieuwe, bevrijde leven dat dankzij kruis en opstanding mogelijk is geworden. Dat mogen we vieren - op Pasen, én driehonderdvierenzestig andere dagen per jaar!

ds. Jacolien de Lange